Việc đăng ký và đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc cho người lao động là trách nhiệm pháp lý không thể trì hoãn của người sử dụng lao động. Tuy nhiên, trong thực tế, vì nhiều lý do khách quan hoặc chủ quan, không ít doanh nghiệp rơi vào tình trạng chậm đóng so với thời hạn quy định.
Vậy, những trường hợp nào được xác định là chậm đóng BHXH? Mức phạt chậm đóng BHXH bắt buộc là bao nhiêu?
Khái niệm Bảo hiểm xã hội
Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Luật BHXH 2024, có thể hiểu Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người tham gia BHXH khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, khi nghỉ hưu hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ BHXH hoặc do ngân sách nhà nước bảo đảm.
Theo quy định hiện hành tại Việt Nam có 05 loại hình BHXH như sau:
– Trợ cấp hưu trí xã hội: hưởng các chế độ trợ cấp hưu trí xã hội hằng tháng; hỗ trợ chi phí mai táng; hưởng BHYT do ngân sách nhà nước đóng;
– Bảo hiểm xã hội bắt buộc: hưởng các chế độ ốm đau; thai sản; hưu trí; tử tuất; bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định của Luật An toàn, vệ sinh lao động;
– Bảo hiểm xã hội tự nguyện: hưởng các chế độ trợ cấp thai sản; hưu trí; tử tuất; bảo hiểm tai nạn lao động theo quy định của Luật An toàn, vệ sinh lao động;
– Bảo hiểm thất nghiệp theo quy định của Luật Việc làm;
– Bảo hiểm hưu trí bổ sung.
Hành vi được xem là chậm đóng Bảo hiểm xã hội
Theo quy định tại Điều 38 Luật BHXH 2024, hành vi của người sử dụng lao động được xem là chậm đóng BHXH bắt buộc, BHTN nếu thuộc một trong các trường hợp sau:
– Chưa đóng hoặc chưa đóng đủ số tiền phải đóng theo hồ sơ tham gia BHXH bắt buộc, BHTN đã đăng ký kể từ ngày cuối cùng của tháng tiếp theo đối với phương thức đóng hằng tháng hoặc ngày cuối cùng của tháng tiếp theo ngay sau chu kỳ đóng nếu đóng theo chu kỳ 03 tháng một lần hoặc 06 tháng một lần (trừ trường hợp quy định tại điểm đ và điểm e khoản 1 Điều 39 Luật BHXH 2024);
– Không đăng ký hoặc đăng ký không đầy đủ số người phải tham gia BHXH bắt buộc trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn quy định khoản 1 Điều 28 Luật BHXH 2024;
– Không đăng ký hoặc đăng ký không đầy đủ số người phải tham gia BHTN trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn phải tham gia BHTN theo quy định;
– Thuộc các trường hợp không bị coi là trốn đóng BHXH bắt buộc, BHTN theo quy định.
Mức phạt chậm đóng Bảo hiểm xã hội bắt buộc
Theo quy định tại Điều 3 và Điều 7 Nghị định 274/2025/NĐ-CP hằng tháng, Giám đốc cơ quan BHXH quản lý trực tiếp đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, BHTN có trách nhiệm rà soát, xác định người sử dụng lao động chậm đóng theo các quy định nêu trên và gửi văn bản đôn đốc tới doanh nghiệp chậm đóng trong 10 ngày đầu tháng. Văn bản đôn đốc phải nêu rõ:
– Số tiền chậm đóng, trốn đóng;
– Số ngày chậm đóng, trốn đóng;
– Số tiền phải nộp bằng 0,03%/ngày tính trên số tiền, số ngày chậm đóng trốn đóng;
– Quy định của pháp luật về các biện pháp xử lý hành vi chậm đóng, trốn đóng;
– Thời hạn chuyển từ hành vi chậm đóng sang trốn đóng và biện pháp xử lý hành vi trốn đóng;
– Yêu cầu người sử dụng lao động báo cáo nguyên nhân chậm đóng.
Nghị định này cũng nêu rõ, trường hợp doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công bố, tình trạng khẩn cấp theo quy định của pháp luật gây ảnh hưởng độ xuất, bất ngờ đến hoạt động của cơ quan, tổ chức, người sử dụng lao động hoặc các sự kiện bất khả kháng khác theo quy định của pháp luật dân sự KHÔNG bị coi là trốn đóng BHXH bắt buộc, BHYT. Tuy nhiên, phải có hồ sơ chứng minh nguyên nhân bất khả kháng và gửi cơ quan BHXH trước ngày 25 của tháng có văn bản đôn đốc.
Như vậy, nếu doanh nghiệp có hành vi chậm đóng BHXH bắt buộc, BHYT sẽ phải nộp số tiền bằng 0,03%/ngày tính trên số tiền, số ngày chậm đóng.

———-
Đăng ký dùng thử miễn phí Phần mềm kế toán Việt Đà
Xem giá Phần mềm kế toán Việt Đà
— LIÊN HỆ —
Hotline: 0914 886 488
Fanpage: Phần mềm kế toán Việt Đà
Email: vietda.cskh@gmail.com
Lưu ý: Tại thời điểm bạn đọc, các quy định nêu trên có thể đã thay đổi. Vui lòng tham khảo văn bản mới nhất để đảm bảo thông tin chính xác.
